ΚΕΡΑΜΟΘΡΑΥΣΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΛΛΑΞΙΣ

Ο άνθρωπος μπορεί να δημιουργήσει τέχνη από οτιδήποτε και οπουδήποτε. Αισθητικά άλλοι τα καταφέρνουν καλύτερα, άλλοι όχι και τόσο, άλλοι καθόλου… όμως οι περισσότεροι σίγουρα προσπάθησαν να εκφραστούν, να πουν κάτι. Εκεί βρίσκεται η ουσία της τέχνης, στο μήνυμα.
Τι θέλει να πει ο “ποιητής”; Γιατί μπήκε στον κόπο, γιατί ξόδεψε χρόνο; Αν είναι μόνο για την τέχνη δεν έχει νόημα. Ο καλλιτέχνης πρέπει να σκέφτεται την Ανθρωπότητα αφού σε αυτήν απευθύνεται. Να το έχετε υπ’ όψιν την επόμενη φορά που θα βρεθείτε σε μια “κυριλέ’’ γκαλερί να κοιτάτε απορημένοι και άδειοι από συναισθήματα, έναν κόκκινο καμβά με μία άσπρη γραμμή. Μην ψαρώσετε… Ρωτήστε αυτόν που το έφτιαξε, τον “ποιητή’’ με το περίεργο μούσι και το φουλάρι στο λαιμό, τί ακριβώς θέλει να πει. Είναι σε θέση να δικαιολογήσει τουλάχιστον την καλλιτεχνική του “άποψη’’ ή μήπως απλά πουλάει τρέλα;
Ο καλλιτέχνης σε πρώτο επίπεδο δημιουργεί συναισθήματα: Τέρψη, αγαλλίαση ή μελαγχολία, νοσταλγία ίσως οργή ή πολλές φορές κατάπληξη. Όλα παίζουν, αφού όλα είναι στην ανθρώπινη φύση. Είναι όμως το δεύτερο επίπεδο, αυτό του μηνύματος, που κάνει την διαφορά. Η τεχνική από μόνη της δεν αρκεί για να καταστήσει το έργο του καλλιτέχνη ωφέλιμο για την Ανθρωπότητα, άρα και διαχρονικό.
Έχοντας αυτήν την αντίληψη περί τέχνης, ήταν φυσικό να με συνεπάρει το νέο project που έμαθα ότι ετοιμάζει ο Γιώργος Ζωγραφίδης. Είχα ήδη εντυπωσιαστεί από την προηγούμενη δουλειά του, τα “Αλίκτυπα του Αιγαίου’’, στην οποία παρουσίασε έργα του μεγαλύτερου καλλιτέχνη: της φύσης. Μόνο που αυτήν την φορά, σε αυτό το project, η φύση δεν δημιούργησε αλλά κατέστρεψε (το κάνει και αυτό παράλληλα με την δημιουργία). Κατέστρεψε πήλινα αγγεία και αμφορείς φτιαγμένα από παλιούς έως αρχαίους κεραμείς της Ρόδου, μετατρέποντάς τα σε άσημα αγγειοθραύσματα, αλίκτυπα και αυτά, έρμαια των δυνάμεων της φύσης. Με τον χρόνο αυτές οι όμορφες, επώνυμες και χρηστικές οντότητες έγιναν άμορφα, ανώνυμα και άχρηστα κομμάτια. Άχρηστα; Όχι για τον Γιώργο Ζωγραφίδη. Από τα κομμάτια αυτά έφτιαξε έργα τέχνης που έχουν κάτι να μας πουν, αν τα αφουγκραστούμε. Είχα τη χαρά να έχω μια εποικοδομητική, όπως πάντα, συζήτηση η μαζί του.

-Αγαπητέ φίλε Γιώργο, γιατί επέλεξες τα αγγειοθραύσματα ως πρώτη ύλη στα έργα σου;
-“Μου αρέσουν τα ποικίλα ακανόνιστα σχήματά τους, που ο χρόνος και η θάλασσα τους έχουν προσδώσει, αλλά και γιατί κάθε κομμάτι με παρέπεμπε σε κάποιον αμφορέα, μαγειρικό σκεύος, χρηστικό δοχείο ή κεραμίδι, αντικείμενα δηλαδή που φτιάχτηκαν με σκοπό να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην ζωή παλιών ανθρώπων. Πάνω από όλα όμως συνειδητοποίησα ότι προέρχονται από την αρμονική ένωση των τεσσάρων στοιχείων της φύσης και έτσι άρχισα να τα υπολήπτομαι ακόμη περισσότερο.’’

-Και αυτές οι μορφές, πώς προέκυψαν;
-“Δυσκολεύτικα, στ’ αλήθεια, πολύ να φτιάξω κάτι σημειολογικά περίτεχνο, θεωρώ τον εαυτό μου αδαή στα περί τέχνης, αλλά και επειδή τα κεραμοθραύσματα είναι άκαμπτα υλικά και σαν να μην συμφωνούσαν με την μετάλλαξη που επιδίωκα. Προσπάθησα μάλιστα μερικές φορές να ολοκληρώσω κάποια αισθητικά ανεκτή σύνθεση χωρίς αποτέλεσμα και έτσι εγκατέλειψα προσωρινά την ιδέα και τα άφησα να «ξεκουραστούν» σε τελάρα μέχρι να έρθει η έμπνευση, αλλά και για να πάρουν απόφαση ότι δεν υπήρχε περίπτωση να επιστρέψουν στην προηγούμενή τους υπόσταση. Μετά από 10 ολόκληρα χρόνια, τον χειμώνα του 2016, ήρθε η κατάλληλη στιγμή και με την βοήθεια μιας τανάλιας, μιας ράσπας, με κόλλα, πηλό, γυαλόχαρτο και χρώματα, μπόρεσα να πείσω τα ορφανεμένα κεραμοθραύσματα να δεχθούν να ενωθούν με άλλα ώστε να προκύψει κάτι νέο’’.

-Κάτι σαν μετεμψύχωση ή μετουσίωση δηλαδή;
-‘’Περίπου έτσι. Σαν καλλιτεχνική μετενσάρκωση. Τους έδωσα και ονόματα έτσι, ώστε να αποκοπούν οριστικά από το παρελθόν τους και να προσαρμοστούν σε μια νέα κατάσταση, ένα νέο αισθητικά ρόλο όχι απαραιτήτως χρηστικό όπως στο παρελθόν’’.

-Βλέπω και “πονηρά’’ έργα.
-“Δεν υπάρχουν πονηρά ή άσεμνα ή ακόμα και αισχρά έργα. Κατά την άποψή μου υπάρχουν άσεμνοι και πονηροί άνθρωποι. Όμως κάθε κριτική είναι καλοδεχούμενη γιατί μόνο με αυτήν έρχεται η βελτίωση και η νέα γνώση’’.

-Βλέπω επίσης ποίηση, παραδόσεις και αξίες σε αυτά.
-“Ναι. Εμπνέομαι από τις παραδόσεις του τόπου μας και τις αξίες της Ελληνικής αρχαιότητας, από την οποία προέρχεται η πρώτη ύλη των έργων. Ήθελα και η ψυχή τους να είναι Ελληνική. Η ποίηση είναι κομμάτι της ζωής μου απ’ ότι ήδη γνωρίζεις. Η έμπνευση μου στηρίζεται στην ποίηση και η ποίηση μου δίνει έμπνευση, είναι μια αμφίδρομη σχέση.’’

-Να περιμένουμε , λοιπόν, παρουσίαση της συλλογής και τι άλλο θα ήθελες να προσθέσεις;
-Θέλω να πιστεύω ότι σύντομα θα εκτεθούν στο κοινό της πόλης μας τα έργα μου και ευχαρίστως θα δεχθώ τις όποιες κριτικές. Πάντως θα ήθελα να γνωρίζεις ότι στην χρωματική τουλάχιστον κατάληξη των έργων μου δεν ήμουν μόνος , αλλά υιοθέτησα τις καλοπροαίρετες υποδείξεις της Ρόδιας γλύπτριας Ελένης Υψηλάντη και του Καρπάθιου καλλιτέχνη Μηνά Μπαλάσκα’’, τους οποίους θερμά ευχαριστώ, όπως φυσικά και εσένα γιατί με την επιμονή και την υπομονή σου φωτογράφησες και βιντεοσκόπησες, με καινοτόμο μάλιστα τρόπο, όλα τα έργα μου

-Πιστεύω πως η δουλειά σας θα έχει απήχηση.
-“Αγαπητέ φίλε Δημήτρη : Αν τα έργα αρέσουν σε πολλούς ίσως δεν έχουν σχέση με την τέχνη και τον ρόλο της. Αν συγκινήσουν λίγους, τότε ίσως να την προσέγγισα όπως έλεγε και ο Α. Σόμπεργκ. Σε κάθε περίπτωση πάντως τα έργα αυτά είναι ο αντικατοπτρισμός της ψυχής μου’’.

Σημείωση: Η συνέντευξη δόθηκε στο περιοδικό rodos mirror